Strefa wiedzy - Informacje rynkowe

Nieopłacona w terminie faktura nie zawsze przekreśla kontrahenta, ale często oznacza koniec sprzedaży na dotychczasowych zasadach. Badanie „Czy dłużnik to jeszcze klient”, przeprowadzone na zlecenie Kaczmarski Inkasso, pokazuje, że 54 proc. firm, które mimo znacznego opóźnienia płatności kontynuowały współpracę z takimi przedsiębiorstwami, wprowadziło wobec nich nowe reguły. Najczęściej wymagały opłacenia poprzedniej faktury przed kolejnym zamówieniem, zaliczki albo zapowiadały skierowanie sprawy do windykacji przy następnym opóźnieniu. To nie gest dobrej woli wobec dłużnika, ale ochrona własnego biznesu.

Unikanie sformalizowania współpracy (85 proc. wskazań „tak”), niechęć do ujawniania sytuacji finansowej i nacisk na szybkie decyzje o sprzedaży (oba ponad 83 proc.) to najpoważniejsze sygnały ostrzegawcze, które świadczą, że kontrahent może być niewypłacalny. Takie zachowania podali przedsiębiorcy w badaniu „Typowy dłużnik”, przeprowadzonym na zlecenie Kaczmarski Inkasso. Okazuje się, że młody szef i jednoosobowa działalność, choć z pozoru podejrzane, nie są największą oznaką ryzyka.

Niemal połowa przedsiębiorców nie odeśle do kontrahenta omyłkowo wysłanego towaru, który jest lepszy niż zamówiony. Podobny odsetek nie zwróci mu uwagi, jeśli ten wpisze na fakturze niższą kwotę. Co 3. nie zareaguje, gdy klient opłaci rachunek podwójnie. Taki obraz moralności finansowej przynosi badanie „Etyka płatnicza przedsiębiorców”, przeprowadzone przez firmę windykacyjną Kaczmarski Inkasso.

Wytrzymałość polskich przedsiębiorców ma swoje granice, zwłaszcza, jeżeli chodzi o pieniądze. 40 proc. firm z sektora MŚP przekazuje do windykacji nieuregulowane faktury będące 15-30 dni po terminie płatności. Robią tak głównie firmy z branży budowlanej i usługowej. Z kolei 35 proc. czeka ponad miesiąc, by skierować sprawy do sądu. Dominuje jednak strategia „zrób to sam”, czyli upominanie się o zapłatę na własną rękę – z różnym skutkiem. Takie wnioski przynosi badanie „Cierpliwość przedsiębiorców w oczekiwaniu na zapłatę” Kaczmarski Inkasso, z którego wynika, że rzetelność finansowa w biznesie pozostawia wiele do życzenia.

Co 3. mikrofirma i co 7. średnia firma nie ma planu działania na wypadek, gdy klient nie zapłaci za towar lub usługę – wynika z badania Kaczmarski Inkasso „Scenariusze MŚP na niepłacenie przez kontrahentów”. Brak wpływów na konto utrudnia działalność niezależnie od skali biznesu, ale prawdziwe schody zaczynają się w momencie, gdy zagraża to płynności finansowej firmy. Zanim do tego dojdzie, dobrze mieć i wdrożyć w życie wypracowany plan postępowania wobec niesolidnych klientów. W polskich firmach bywa z tym jednak różnie.

Jedynie 14 proc. firm przyznaje, że ich dłużnicy są mocno zawstydzeni, gdy przekazują one należności do odzyskania firmie windykacyjnej. Najczęściej spotykają się z tym przedsiębiorstwa z branży budowlanej, a najrzadziej handlowe, wśród których wskazało tak 12 proc. pytanych. Taki obraz mentalności biznesowej dostarcza badanie „Przedsiębiorcy wobec swoich dłużników” Kaczmarski Inkasso.

W średnich firmach przeterminowane płatności stanowią ponad 20 proc. wartości wszystkich wystawianych faktur. W małych to aż 44 proc. – wynika z badania Kaczmarski Inkasso „Scenariusze MŚP na niepłacenie przez kontrahentów”. W skali gospodarki zamrożone są miliardy złotych. Tymczasem 31 grudnia przedawnią się nieopłacone faktury, wystawione w 2022 r. Zegar tyka, czasu na odzyskanie pieniędzy zostało niewiele. Przedsiębiorcy mogą jednak wstrzymać bieg przedawnienia. Wystarczy, że przed końcem roku skierują zaległe faktury do windykacji i zawrą ugodę z dłużnikiem.

Gospodarka w 2024 r. wyraźnie odbije, zwłaszcza w II półroczu. Przełoży się to na kondycję finansową tak firm, jak i konsumentów. Liczba dłużników i wartość ich zadłużenia będzie malała, choć nie należy spodziewać się tu spektakularnych zmian. Nie zmniejszy się liczba bankructw, a na poprawę trzeba będzie poczekać do 2025 r. Mimo lepszej koniunktury zatory płatnicze nadal będą jedną z głównych barier rozwoju, a rynek zarządzania wierzytelnościami zanotuje kolejne wzrosty.

Dla 68 proc. firm zatory płatnicze są barierą w prowadzeniu działalności gospodarczej. 1/5 nie płaci kontrahentom na czas, bo sama nie dostaje pieniędzy od klientów – wynika z badania „Przeterminowanie faktur w polskich przedsiębiorstwach” Kaczmarski Inkasso*. Co więcej, z końcem tego roku kwoty uwięzione w fakturach wystawionych w 2021 r. mogą firmom przepaść. W grę wchodzi nawet 121 mld zł. Ratunkiem jest zlecenie należności do windykacji i zawarcie do 31 grudnia ugody, w której dłużnik uzna swój dług i ustali plan spłaty.

Większa sprzedaż portfeli wierzytelności na rynku, szybsze zlecanie odzyskania należności przez firmy obsługujące klientów masowych, a także przedsiębiorstwa z sektora MŚP, wzrost znaczenia outsourcingu i dalsza cyfryzacja usług windykacyjnych – to perspektywy rynku zarządzania wierzytelnościami na 2022 r.

Najmniejsze firmy z dystansem podchodzą do windykacji i mają problemy z dochodzeniem należności za swoją pracę. W porównaniu z przedsiębiorstwami zatrudniającymi ponad 10 pracowników, mikrofirmy częściej prowadzą windykację na własną rękę. Zdecydowana większość, bo 78 proc. z nich, w ciągu ostatnich dwóch lat korzystała z usług profesjonalnych firm wobec mniej niż 5 proc. swoich dłużników – wynika z badania „Relacje między kontrahentami po zleceniu windykacji” Kaczmarski Inkasso.

40% Polaków w dobie pandemii częściej niż wcześniej robi zakupy w Internecie. Zamówienia odbierają w paczkomatach lub za pośrednictwem kurierów. Jak wynika z najnowszego raportu Krajowego Rejestru Długów, konsumenci dobrze oceniają działanie branży, której zadłużenie na koniec maja wyniosło 25,5 mln zł. Większość tej kwoty można by spłacić, gdyby wszyscy dłużnicy uregulowali swoje rachunki wystawione za dostarczenie przesyłek.